HOME
 
History and Performance
 

    ประวัติ
    ผลงาน

 
เนื้อหา
 
 
เฉลยแบบฝึกทักษะ
 
 
อ้างอิงและผู้จัดทำ
 
   


ชุดฝึกที่ 2 เริ่มต้นกับโครงงานวิทยาศาสตร์

 

      คำชี้แจง ให้นักเรียนอ่านหัวเรื่อง ศึกษาแนวคิด และจุดประสงค์การเรียนรู้ เริ่มต้นกับโครงงานวิทยาศาสตร์ ต่อไปนี้
      หัวเรื่อง
      1. การฝึกตั้งปัญหา
      2. ปัญหาที่เหมาะสมที่จะทำโครงงานวิทยาศาสตร์
      3. การวิเคราะห์โครงงานวิทยาศาสตร์
       สาระสำคัญ   
      การฝึกตั้งปัญหาสำหรับการทำโครงงาน โดยทั่วไปมักจะได้มาจากการตั้งปัญหาที่เกิดจากความสงสัย  ความอยากรู้อยากเห็นเกี่ยวกับเรื่องต่างๆ
ซึ่งถือได้ว่าเป็นขั้นตอนที่มีความสำคัญ เพราะถ้าเลือกปัญหาได้เหมาะสม ก็จะทำให้การดำเนินการทำโครงงานประสบผลสำเร็จด้วยดี 
      การวิเคราะห์โครงงานวิทยาศาสตร์จากบทคัดย่อและแผงแสดงโครงงานวิทยาศาสตร์ เป็นการ ศึกษาบทคัดย่อ  เพื่อให้ผู้เรียนเกิดแนวคิดนำไป
กำหนดปัญหาในการทำโครงงานและดำเนินการต่อไปอย่างมั่นใจ                                                
      จุดประสงค์การเรียนรู้
      เมื่อศึกษาจบชุดฝึกที่ 2 แล้ว นักเรียนสามารถ
      1. ตั้งปัญหาได้
      2. ระบุปัญหาที่เหมาะสมที่จะทำโครงงานวิทยาศาสตร์ได้
      3. วิเคราะห์โครงงานวิทยาศาสตร์จากบทคัดย่อและแผงโครงงานที่กำหนดให้ได้

       สาระการเรียนรู้ ปัญหา คือ สิ่งที่เราต้องการหาคำตอบ    การค้นพบทางวิทยาศาสตร์เป็นผลมาจากความสงสัยอยากรู้อยากเห็นของคนเรานั่นเอง
โดยเราต้องสังเกตสิ่งต่างๆ ที่เราไม่สามารถอธิบายได้ จะทำให้เกิดความสงสัย  อยากรู้อยากเห็นและเกิดปัญหาที่ต้องการแสวงหาคำตอบขึ้นมา
       คำชี้แจง  ให้นักเรียนตั้งปัญหาจากหัวข้อที่กำหนดให้


       1. ตั้งปัญหาเกี่ยวกับ “ปลาร้า” มา 4 ข้อ (ข้อละ 1 คะแนน)
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
       2. ตั้งปัญหาเกี่ยวกับสิ่งที่พบเห็น / สิ่งที่อ่าน  (ข้อละ 3 คะแนน)
                2.1 ภายในบ้าน (ข้อละ 1 คะแนน)
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
                2.2 จากหนังสือที่อ่าน (ข้อละ 1 คะแนน).......................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
       3. ให้นักเรียน  ทำ mind  mapping โครงงานในสิ่งที่นักเรียนอยากเรียนรู้หรือมีความสงสัย มีความสนใจ  อยากนำมาใช้ประโยชน์   มา  2  อย่าง 
        (อย่างละ   5   คะแนน)   ตัวอย่าง  เช่น   ยีสต์ ขมิ้นชัน  ตะไคร้หอมว่านหางจระเข้  ปลา  ข้าว  เนื้อ   มะละกอ
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
…………………………………………………………………………………………………………….
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................................
…………………………………………………………………………………………………………….
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................................
…………………………………………………………………………………………………………….
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
……………………………………………………………………………………………………………..

 

       สาระการเรียนรู้  การตั้งปัญหาเป็นสิ่งที่สำคัญอย่างยิ่งเพราะหัวข้อที่ได้จากการตั้งปัญหาจะนำไปสู่การทำโครงงานวิทยาศาสตร์ ในขั้นต่อไป
การเลือกปัญหาที่เหมาะสมที่จะทำโครงงานวิทยาศาสตร์มีหลักเกณฑ์ ดังนี้
       1. เป็นปัญหาที่สามารถหาคำตอบได้ด้วยตนเอง
       2. เป็นปัญหาที่ชัดเจนสามารถหาคำตอบด้วยวิธีการต่างๆ ได้
       คำชี้แจง           
      
1. ให้นักเรียนกาเครื่องหมาย (a) หน้าข้อความ ที่เห็นว่าเป็นปัญหาที่เหมาะสมจะทำโครงงานวิทยาศาสตร
       2. ให้นักเรียนกาเครื่องหมาย (r) หน้าข้อความ ที่เห็นว่าเป็นปัญหาที่ไม่เหมาะสมจะทำโครงงานวิทยาศาสตร์ (ข้อละ 1 คะแนน)
       .........................1. ทำไมโลกจึงกลม
       .........................2. บนท้องฟ้ามีดาวกี่ดวง
       .........................3. ขนาดของใบพืชมีผลต่ออัตราการสังเคราะห์ด้วยแสง
       .........................4. ปลากินพืชเจริญเติบโตเร็วกว่าปลากินสัตว์
       .........................5. หญิงหรือชายใครเก่งกว่า
       .........................6. ว่านหางจระเข้รักษาอาการผมร่วงได้
       .........................7. น้ำสับปะรดใช้หมักเนื้อให้นุ่มได้
       .........................8. จุลินทรีย์ย่อยสลายสารในอุณหภูมิสูงได้ดีกว่าอุณหภูมิต่ำ
       .........................9. ทำไมมอดจึงกินไม้
       .........................10. ชนิดของน้ำผลไม้มีผลต่อการหมักแอลกอฮอล์

       2. ให้นักเรียนกาเครื่องหมาย (r) ทับหน้าข้อที่เป็นปัญหาที่ชัดเจน สามารถหาคำตอบโดย การชั่ง การตวง การวัด การนับ หรือ ทดสอบได้ (ข้อละ 1 คะแนน)
       2.1   ก. จุลินทรีย์อีเอ็ม ใช้ดับกลิ่นเน่าเหม็นของน้ำเสียได้หรือไม่
               ข. จุลินทรีย์อีเอ็มมีสูตรว่าอย่างไร
       2.2   ก. ทำไมจึงเคี้ยวข้าว
               ข. การเคี้ยวข้าวให้ละเอียดจะทำให้ย่อยง่ายหรือไม่
       2.3   ก. แสงแดดทำให้เกิดการสังเคราะห์ด้วยแสงได้อย่างไร
               ข. แสงสีใดทำให้เกิดอัตราการสังเคราะห์ด้วยแสงได้ดีที่สุด
       2.4   ก  ความชื้นมีผลต่อการเจริญเติบโตของเชื้อรา
               ข  ทำไมบริเวณที่มีความชื้นจึงเกิดเชื้อรา
               
      3. ให้นักเรียนตั้งปัญหาที่เหมาะสมที่จะทำโครงงานวิทยาศาสตร์ี่เป็นปัญหาที่นักเรียนชอบที่สุดหลัง จากตั้งปัญหาแล้วให้เติมข้อมูลของแต่ละปัญหา
(ข้อละ 2  คะแนน)
       3.1 ปัญหาที่พบในท้องถิ่น
…………...................................................................................................................................................
……………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………….
              3.1.1 วัสดุอุปกรณ์ที่สามารถหาได้ คือ……………………………………………………………
…………...................................................................................................................................................
……………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………….
       3.2  ปัญหาจากความสงสัย/ความสนใจ ………………………………………………………………
.…………...................................................................................................................................................
……………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………….
              3.2.1 วัสดุอุปกรณ์ที่สามารถหาได้ คือ
…………...................................................................................................................................................
……………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………….
              3.2.2 แหล่งความรู้ที่สามารถหาได้  คือ
…………...................................................................................................................................................
……………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………….

     สาระการเรียนรู้ การวิเคราะห์โครงงานวิทยาศาสตร์จากบทคัดย่อ  เป็นการศึกษาข้อมูลที่ปรากฏบนบทคัดย่อ จากนั้นจึงจำแนกเนื้อความที่รวบรวม
ไว้ออกเป็นส่วนย่อย ๆ ดังนี้

  1. วัตถุประสงค์ของการศึกษาโครงงานวิทยาศาสตร์ในเรื่องนั้นๆ
  2. วิธีการทดลองและวิธีการเก็บรวบรวมข้อมูลนั้นๆ
  3. ผลการทดลอง
  4. รุปผลการทดลอง

     คำชี้แจงให้นักเรียนศึกษาโครงงานวิทยาศาสตร์จากบทคัดย่อที่กำหนดให้ จากนั้นให้นักเรียนตอบคำถาม  (  ข้อละ 2  คะแนน)
      ชื่อโครงงาน  มะเกลือป้องกันแปลงศัตรูพืช
      โรงเรียนพยุหะพิทยาคม
      อำเภอ พยุหะคีรี
      จังหวัด นครสวรรค์
      บทคัดย่อ
                โครงงานนี้เป็นการศึกษาปฏิกิริยาของน้ำมะเกลือกับแมลงศัตรูพืชล้มลุกในตระกูลผักกาด โดยเลือกศึกษากับผักกาดกวางตุ้งเขียว โดยแบ่ง
การทดลองออกเป็น 2 ตอน
                ตอนที่ 1 ศึกษาความเข้มข้นของน้ำมะเกลือที่มีผลต่อการป้องกันแมลง  ตอนที่ 2 ศึกษาระยะเวลาในการฉีดพ่นน้ำมะเกลือ
ที่มีผลต่อการป้องกันแมลง ตอนที่ 1 ศึกษาความเข้มข้นของน้ำมะเกลือที่มีผลต่อแมลง โดยทำการทดลองนำผลมะเกลือสดมาคั้นน้ำ โดยการโขลกผล
มะเกลือแล้วคั้นด้วยเครื่องคั้นละนำไปฉีดพ่นในแปลงผักกวางตุ้งี่มีการควบคุมให้เหมือนกันดยใช้ความเข้มข้นของน้ำมะเกลือต่างกันแต่ใช้ปริมาณเท่ากัน
และเปรียบเทียบผลกับแปลงผักกวางตุ้งที่ไม่ได้ฉีดพ่นน้ำมะเกลือซึ่งรดน้ำธรรมดาโดยใช้เกณฑ์เปรียบเทียบจากต้นกวางตุ้งที่ใบมีรูพรุนเนื่องจากแมลงรบกวน
                ตอนที่ 2 ศึกษาระยะเวลาในการฉีดพ่นน้ำมะเกลือที่มีผลต่อการป้องกันแมลง โดยทดลองนำความเข้มข้นที่ได้ผลจากตอนที่ 1 มาฉีดพ่นลงบนแปลง
ผักกวางตุ้งที่มีการควบคุมให้เหมือนกัน  แต่แตกต่างกันที่ระยะเวลาจำนวนวันในการฉีดพ่นน้ำมะเกลือไม่เท่ากัน แล้วเปรียบเทียบจำนวนต้นผักกวางตุ้ง  ที่ใบมีรูพรุน
เนื่องจากแมลงมารบกวน  เป็นเกณฑ์ในการเปรียบเทียบผลการทดลองปรากฏว่าแปลงผักกวางตุ้งที่ฉีดพ่นน้ำมะเกลือที่มีความเข้มข้น 50% โดยปริมาตรขึ้นไป
จะไม่มีแมลงมารบกวนหรือรบกวนในปริมาณน้อยมาก  ซึ่งต่างจากแปลงผักที่รดด้วยน้ำธรรมดาอย่างเดียวจะมีแมลง
มาเจาะกินใบเป็นปริมาณมาก   สำหรับผลการทดลองตอนที่ 2  ปรากฏว่าระยะเวลาที่ใช้ฉีดพ่นน้ำมะเกลือได้ผลดีที่สุดคือการฉีดพ่น 3 วัน ต่อ 1 ครั้ง
      1. การทดลองนี้กำหนดวัตถุประสงค์ไว้ว่าอย่างไร
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................     
      2. ปัญหาของการทดลองนี้ คืออะไร            
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
      3. สมมติฐานของการทดลองนี้ คืออะไร
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
      4. วิธีดำเนินการทดลอง
            4.1การทดลองได้เลือกอุปกรณ์อะไรเพื่อใช้ทดลองบ้าง
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
            4.2 การทดลองนี้ ได้แบ่งออกเป็นกี่ขั้นตอน และมีขั้นตอนอย่างไร
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
      5. ผลการทดลองเป็นอย่างไร
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
      6. สรุปผลการทดลองได้ว่าอย่างไร          
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................     
      7. โครงงานวิทยาศาสตร์นี้มีประโยชน์อย่างไรบ้าง        
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................
.....................................................................................................................................................................

 

จาก : นางนุชลักษณ์ หงษ์ทอง 11/11/2553

 
โรงเรียนวารินชำราบ ตำบลคำน้ำแซบ อำเภอวารินชำราบ จังหวัดอุบลราชธานี 34190
ดูแลและสร้างสรรค์โดย  นายประสิทธิ์  สายสุวรรณ   e-mail > Webmaster   งานประชาสัมพันธ์ ฝ่ายบริหารทั่วไป